|
Kijk uit met
erfenissen!
Door Helga Kormos
Een erfenis roept meestal gedachten op aan het krijgen
van geld en goederen. Maar erfgenamen zijn ook aansprakelijk voor de schulden
die een overledene nalaat. Wat kun je doen als het je overkomt?
Hij had een begrafenispolis, zei hij altijd, dus niemand hoefde
zich zorgen te maken. Maar na zijn overlijden blijkt dat hij die verzekering
grotendeels heeft afgekocht. Spaargeld of bezittingen zijn er niet, integendeel:
er is een schuld. De weduwe, die rond moet komen van een AOW-uitkering, kan de
rekening van de begrafenisondernemer dan ook onmogelijk voldoen.
De sociale dienst biedt haar slechts een klein bedrag aan bijzondere bijstand.
De overledene heeft immers volwassen kinderen uit zijn eerste huwelijk. Die
moeten meebetalen, vindt de dienst.
Het gebeurt wel meer dat nabestaanden voor onaangename verrassingen komen te
staan. Voorbeelden daarvan zijn te lezen op internet* waar notaris Niels van de
Griend* vragen over nalatenschapsperikelen beantwoordt. Bijvoorbeeld over hoe te
handelen als blijkt dat de overledene een torenhoge schuldenlast had. Of als bij
de niets vermoedende familie een dreigende brief van een incassobureau of
deurwaarder tussen de post zit.
Schuldeisers weten de erfgenamen te vinden. Laatstgenoemden hebben immers niet
alleen recht op alle tegoeden, maar zijn ook aansprakelijk voor alle schulden.
Gelukkig voor hen is er volgens Van de Griend meestal wel een
ontsnappingsmogelijkheid. ,,Een nalatenschap hoeft niet zomaar te worden
geaccepteerd. Allereerst hebben erfgenamen gedurende een periode van drie
maanden na het overlijden het zogeheten recht van beraad. Dat geeft je wat tijd
om eens te bekijken waar je eigenlijk ja of nee tegen zegt.''
Na die drie maanden volgt in beginsel géén limiet voor het nemen van een
besluit, aldus de notaris. Maar een mede-erfgenaam of schuldeiser kan de
kantonrechter inschakelen. Die kan een termijn geven waarbinnen een keuze moet
worden gemaakt tussen aanvaarden, verwerpen of beneficiair aanvaarden (zie
kader).
Maar soms valt er volgens Van de Griend niets te kiezen, omdat de wet
voorschrijft wat er moet gebeuren. Zo dient de vertegenwoordiger van een
minderjarige of iemand die onder bewind of curatele staat of failliet is, de
nalatenschap vrijwel altijd beneficiair te aanvaarden.
Van de Griend raadt erfgenamen aan zich vooral goed te laten informeren en
daarna te bepalen wat er met de nalatenschap moet gebeuren. ,,Niets laten horen
of eindeloos de afwikkeling vertragen, is voor alle betrokkenen zeer
ongelukkig.''
Maar ook de zogeheten erflater heeft verantwoordelijkheid. ,,Die moet een goed
testament laten opstellen door een notaris want die is daar deskundig in'',
adviseert Van de Griend. Vaak krijgt hij de vraag of het niet mogelijk is de
dingen zelf op te schrijven, al dan niet in het bijzijn van getuigen. Maar dat
kan de nabestaanden alleen maar extra problemen opleveren. ,,En dit is geen
verkooppraatje'', aldus de notaris, ,,al was het alleen maar omdat een
informatief gesprek doorgaans vrijblijvend en ook kosteloos is.''
Terug naar de weduwe uit het voorbeeld. Op grond van het nieuwe erfrecht is zij,
als langstlevende huwelijkspartner, aansprakelijk voor alle schulden uit de
nalatenschap. Door deze beneficiair te aanvaarden zou zij die gedeeltelijk
kunnen ontlopen.
Voor de begrafeniskosten ligt het anders. Als een overledene daarvoor niets
heeft geregeld , moet het bedrag uit de nalatenschap komen. Is die niet
toereikend, dan kunnen de kosten worden verhaald op de wettelijke erfgenamen. In
dit geval is de weduwe de eerst aansprakelijke. De uitvaartondernemer richt zich
ook uitsluitend tot haar als opdrachtgever voor de begrafenis. Zij ziet geen
andere uitweg dan bijzondere bijstand aan te vragen.
,,Is de verzoeker een weduwe en zijn er bijvoorbeeld drie volwassen kinderen'',
aldus een medewerker van een sociale dienst, ,,dan wordt haar aandeel in de
begrafeniskosten op een kwart gesteld. Wij gaan ervan uit dat de kinderen
meebetalen of zonodig een eigen aanvraag voor bijzondere bijstand indienen.''
De dienst neemt contact met de kinderen op. Weigeren zij mee te betalen, dan
onderzoekt de juridische afdeling van de gemeente of daar gegronde redenen voor
zijn. Zo niet, dan wordt de zaak voorgelegd aan de rechter. Die kan de kinderen
verplichten de kosten te betalen.
Uitvaart
Zakelijke maar volledige site over terminale zorg,
uitvaartzorg en nazorg. Met een discussieplatform, vacatures, nieuws en
informatie over de branche.
De
goedkoopste notaris
Waar kan ik het goedkoopste een testament opstellen? Wat
kost een hypotheekakte ongeveer? Voor sommige zaken moet je naar de notaris en
dan wil je graag weten hoe duur dat is. De Goedkoopste Notaris heeft een
prijsvergelijkingssysteem tussen notarissen in Nederland. Een testament kost bij
een notaris in Nijmegen 249.-, maar bij een andere notaris in Hilversum 620.-.
Ook handig is de mogelijkheid om via een druk op de knop een offerte aan te
vragen bij de notarissen. Daarnaast staat de site nog boordevol informatie over
hoe een notaris werkt, wanneer je een notaris nodig hebt en er is een
mogelijkheid om juridisch advies in te winnen. Dit kost alleen wel geld.
Notaris
Rustig, maar mooi, vormgegeven site met informatie over wat
de notaris te bieden heeft. Er wordt uitleg gegeven over o.a.
samenlevingsvormen, het kopen van een huis, erfenissen, rechtsvormen en de
tarieven van de notaris.
Notaris
Van der Griend
Notaris Van der Griend beantwoordt vragen over
nalatenschapsperikelen.
Verlies
verwerken
De site geeft tips over hoe je het best kunt omgaan met
rouwenden. Test je eigen gedrag (spreek je een rouwende na een half jaar nog aan
over de dood van de dierbare?). Ook kun je via e-mail hulp vragen aan een
deskundige.
Bron Algemeen Dagblad
|
